filmpje
(1,64MB)Deze duiker is genoemd naar de 17e eeuwse Franse wiskundige-fysicus-filosoof Blaise Pascal, o.a. ontdekker van de luchtdruk. Als je op de plastic fles knijpt zakt de duiker naar beneden. Druk je niet meer dan komt de duiker weer naar boven. Dit komt doordat bij een drukverhoging de lucht - in een ballonnetje of een compartimentje me een opening onderaan - in volume verkleint, terwijl het gewicht gelijk blijft. De duiker behoort zonder drukken nog net te drijven, zodat een beetje druk genoeg is om een beweging naar beneden in te zetten. Als de druk weggenomen wordt gaat de duiker natuurlijk weer naar boven.
Bouwtijd 1 uur
De duiker is opgebouwd uit een onderdeel dat een luchtbel vasthoudt en een lichaam dat zo kan getrimd worden dat de duiker net niet zinkt.
Het onderdeel dat een luchtbelvasthoudt kan een klein stukje van een ballon (bijv. een dichtgeknoopt stukje van een lange modelleerballon). Dit werkt goed maar na één of enkele dagen lucht weggelekt. Het nadeel van zo'n ballonetje is dat het moeilijk is de lucht terug aan te vullen.
Dit gaat beter met een "klokje". Hierin wordt de lucht vastgehouden doordat de opening naar beneden gericht blijft. Ook hier zal de lucht onvermijdelijk ontsnappen (lost op in het water. Maar het duikertje uit het water halen en het klokje leegblazen volstaat om het terug gebruiksklaar te maken.
Het klokje kan je maken uit een stukje kunststof buis, bijv. zoals gebruikt als steeltje voor ballons (verkrijgbaar bij AVA papierwaren per stuk of per gros). Een stukje van 2 à 2,5 cm volstaat. De bovenste opening wordt straks dicht gemaakt met een beetje plasticine (zie verder).
Dit klokje kan dan bijvoorbeeld a.h.w. de luchtfles van de duiker vormen. Om het klokje gemakkelijk aan het plasticine lichaam van de duiker zelf te bevestigen kleef je nog een stukje buis, van 3 à 5 mm, dwars er op, ongeveer in het midden. Je kan dit kleven met een beetje secondenlijm of een beetje lijm voor plastic modelbouw. Opdat deze kleine onderdeeltjes niet ergen aan vastplakken kan je best op een beetje anti-kleefpapier (bakpapier)werken. Dit "uitsteeksel" kan je dan straks in de plasticine drukken.
Het lichaam van de duiker maak je van een beetje drijvende plasticine ter grootte van twee knikkers(rood, paars en groen op de foto's hieronder die de aanmak van drie duikertjes tonen) en een stukje gewone plasticine (die dus zinkt in water, wit en oranje op de foto's hieronder), van verschillende kleur. Neem van de drijvende plasticine een stukje ter grootte van een kleine erwt af en stop daarmee het bovenste uiteinde van het klokje/buisje dicht. Duw het daarbij niet te diep, zodat in het klokje zoveel mogelijk luchtvolume beschikbaar blijft.
Met de drijvende plasticine maak je het lichaam van de duiker (met inbegrip van hoofd en ledematen). Het stukje gewone plasticine deel je op in ongeveer 2/3 en 1/3. Uit het 2/3 stuk maak je het onderste deel van de duiker ( bijvoorbeeld de zwemvliezen) en je duwt het onderaan vast, een beetje knedend opdat het goed hecht. Met de resterende 1/3 van de gewone plasticine breng je details aan (bijvoorbeeld balastgordel, riemen, slangen, masker, snorkel…).
Tip: je kan plasticine ook lijmen met secondenlijm. Dit is vooral handig wanneer de plasticine al nat geweest is en niet meer kleeft uit zichzelf.
Duw het klokje/buisje vast in (de rug) van de duiker, met de opening naar beneden (de voeten) toe en de afgedichte opening naar boven.
Zorg dat de duiker nog door de hals van de fles kan!
Controleer of de duiker nog net blijft drijven in een emmer water. Doe de duiker voorzichtig in het water zodat er lucht gevangen blijft in het klokje/buisje. Als de duiker uit zichzelf zinkt haal je een beetje gewone plasticine weg. Als de duiker te veel drijft haal je een beetje drijvende plasticine weg. Als je de duiker een snorkel geeft in de vorm van een worstje plasticine van een paar mm dik dat een beetje boven het hoofd uitsteekt, dan kan je het juiste drijfvermogen herkennen als het topje van de snorkel nog net boven het wateroppervlak steekt. Op de foto hieronder is de rode duiker OK maar de paarse drijft nog net te veel.
Kies als fles één uit goed doorzichtige, soepele kunststof en met effen oppervlak. Je kan een fles van een halve tot anderhalve liter gebruiken. Een fles van een halve liter gaat iets gemakkelijker. Bij een hoge fles van anderhalve liter gebeurt het sneller dat de duiker onderaan de fles blijft hangen omdat de hydrostatische druk van al het water erboven de luchtbel ook wat samendrukt. Het trimmen van het drijfvermogen is dus wat moeilijker of je zorgt ervoor dat de duiker iets meer drijft en duwt harder op de fles om te duiken. Met een fles van een halve liter gaat het allemaal wat gemakkelijker. Omdat het trimmen minder gevoelig is zal de duiker ook langer blijven werken zonder de luchtbel te moeten vernieuwen.
Vul de fles bijna volledig met water. Doe de duiker voorzichtig in het water zodat er lucht gevangen blijft in het klokje/buisje. Vul de fles bij met water tot aan de rand. Schroef de fles goed dicht.
Duw op het midden van de fles om de duiker te doen duiken. Als je weer lost moet de duiker weer naar boven komen. Zoniet moet je controleren of er wel voldoende lucht zit in het klokje/buisje zit. Is het klokje/buisje OK, maar werkt het toch niet, dan zal je het drijfvermogen moeten bijtrimmen (zie hierboven). De paarse duiker hierboven wou bijv. eerst niet duiken. Zijn drijfvermogen was te groot. Dat kan je op de foto hierboven ook zien aan het feit dat niet alleen de snorkel, maar ook een deel van het hoofd boven het water uitstak. Door wat van de drijvende plasticine weg te halen kwam dat in orde
Tip: Als de duiker niet goed weer naar boven komt, bijvoorbeeld na enige tijd, kan je eerst nog eens proberen wat onderdruk in de fles te creëren. Dan moet je nog niet direct de duiker uit de fles halen om de luchtbel te verversen of te trimmen. Die onderdruk creëer je door de fles open te doen, een beetje samen te drukken en terwijl je duwt weer dicht te schroeven. Als je de fles dan loslaat wil die zijn vorm herstellen en krijg je wat onderdruk. Dit geeft het omgekeerde effect van het samendrukken, dus gaat de duiker beter naar boven.
Je kan de duiker een decor geven door de achterste helft van de fles te decoreren.
Het éénvoudigste is op een stuk papier de juiste afmetingen af
te tekenen (hoogte en halve omtrek van de fles) en in dat kader teken, schilder
en/of plak je een decor. Knip het kader uit en kleef het; met de tekening tegen
de fles, vast met doorzichtige tape vast aan de randen. Het is best de tekening
een beetje waterbestendig uit te voeren, want als je de duiker er na een paar
dagen weer moet uithalen om het klokje/buisje leeg te blazen, is de kans groot
dat je wat water morst.