Tijdens het derde weekend van juni viert men sedert 1966 in Landegem "Die Soete Beese". Deze aardbeiententoonstelling en de festiviteiten er rond zijn uitgegroeid tot een waar volksfeest dat tot ver buiten de gemeentegrenzen aanzien geniet.

Het geheel wordt steeds voorgeschoteld in een tropisch decor waar je eventjes vergeet in Landegem te zijn. Dat alles voor de promotie van de teelt van de aardbei.

De aardbeienteelt in Landegem

Men neemt aan dat de teelt van aardbeien in Landegem en omstreken een aanvang nam op het einde van vorige eeuw.

Bij het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog waren er reeds meerdere kleine landbouwbedrijven en fruithandelaars in Landegem die hun heil zochten in een bijverdienste in de aardbeienteelt. Vóór de Eerste Wereldoorlog kweekte de vader van Renaat de Rudder, die hovenier was op het kasteel van de familie de Kerckhove d'Ousselghem, reeds aardbeien evenals Kamiel Heynssens (+1933). In het begin van deze eeuw voerde Heynssens zelf zijn aardbeien naar Gent met de kruiwagen. Ook Maurice Cnudde, in de Vosselarestraat, en nog vele anderen, begonnen zeer vroeg met het telen van aardbeien. De groenten- en fruithandelaars waren ideaal geplaatst om te zien wat aan de aardbeienteelt kon verdiend worden en de meesten kweekten zelf enkel aren aardbeien.

Prinses Clementina en Madame Moutot zijn enkele van de eerste aardbeienrassen geweest die te Landegem geteeld werden. De eerste soort gaf zoete, lekkere vruchten maar had als nadeel dat de planten weinig vruchten droegen. Madame Moutot daarentegen was een grote platte aardbei.

  

De aardbeienteelt heeft een enorme vlucht genomen in Landegem sinds Cyriel Bonami uit de Gaverstraat als eerste in de streek aardbeien teelde in een serre van 10 are groot waarvan de eerste 2 jaren slechts 3 are werden verwarmd. Tijdens de daaropvolgende Paasperiode werden de eerste aardbeien aan de man gebracht en het is verscheidene jaren zo gebleven  dat de teelt erop gericht was dat de eerste aardbeien op Paasdag konden verbruikt worden, om het even of Pasen vroeg of laat op het jaar viel.

In 1960 startte Bonami met de teelt onder plat glas. Hij bouwde zelf zijn eenruiters, 1000 in totaal van 1,2 meter op 1,2 meter. Cyriel Bonami heeft de techniek van de aardbeiteelt nergens geleerd, hij was een echte self-made man. Alles werd opgeschreven, het weer, de sproeistof, het sproeitijdstip, het resultaat, met het doel steeds de teelt te verbeteren.

Het succes van Bonami kreeg navolging en steeds meer Landegemse landbouwbedrijfjes gingen speciale aandacht besteden aan de aardbeienteelt.

  

In Landegem staan zo'n 6 à 7 ha aardbeien waarvan ± 5 ha in de volle grond, 1 ha onder glas, een halve ha onder kleine plastiektunnels en enkele are onder grote plastiek koepels. De teeltmethodes zijn zo gevarieerd dat men nu het hele jaar door Landegemse Soete Beesen kan eten, een schril verschil met de beginperiode waarin de oogst beperkt was tot anderhalve maand.

De aardbeiententoonstelling "Die Soete Beese"

De eerste tentoonstelling greep plaats de derde zondag van juni 1966 in de parochiezaal in de Damstraat. Een dertigtal exposanten met meerdere variëteiten namen aan de competitie deel.

"Die Soete Beese" 1967 werd ietwat grootser opgevat, temeer daar de oogst van de aardbeien dat jaar alle voorgaande jaren overtrof. Voor het eerst werd een wisselbeker uitgereikt die de meest verdienstelijke kweker moest belonen.

In 1969 had de expositie plats in een tent in de Kasteellaan. Na een receptie in de parochiekerk trok met stoetsgewijs naar de tentoonstelling. In de namiddag trad de plaatselijke accordeonclub "Cressendo" op en 's avonds zorgde een blaaskapel voor de nodige ambiance. In het omlijstingsprogramma op zaterdagavond traden toen voor het eerst enkele vedetten op uit de showwereld.

  

In 1970 was er voor het eerst ministeriële belangstelling door de komst van minister Placide De Paepe. Cyriel Bonamie ontving een speciaal ereteken van het Ministerie van Landbouw voor zijn verdiensten in de aardbeienteelt en Robert Van Parijs won voor de derde maal de wisselbeker van professor Amerynckx en nam hem definitief in bezit.

Randgebeuren

De entourage van het aardbeienfestival werd met de tijd ook belangrijker, maar toch is de aardbei in het gehele gebeuren centraal gebleven. Landegem kreeg in de praktijk een derde kermis bij.

Op zondagvoormiddag ontstond de kinderstoet, een straatbeeld dat nog nauwelijks weg te denken is bij de opening van de aardbeiententoonstelling. Daarbij kwam dan nog de kindernamiddag, de dag van de derde leeftijd, enz.

Bijna de hele Vlaamse showwereld heeft zijn steentje bijgedragen tot de promotie van de Landegemse aardbei met Willy Somers, Joe Harris, Ann Michel, Willem Vermandere, Tony Corsari, Marva, Jimmy Frey, Johan Verminnen, Eddy Wally, Jacques Vermeire, Mama's Jasje, Touch of Joy, Yasmine,…

Als voornaamste buitenlandse vedetten zag men in Landegem de Nederlanders Rob de Nijs en Vader Abraham en de Duitse schlagerzanger Freddy Breck.

Zelfs de nationale loterij had belangstelling voor de feesten want op woensdag 21 juni 1978 had in het kader van "Die Soete Beese" de trekking plaats van de 25e tranche van de nationale loterij met een show van Paul Severs en presentatie van Regine Clauwaert.

Ook onze nationale politiekers stelden het op prijs erbij te zijn op de openingsplechtigheid. Zo opende premier Wilfried Martens drie maal de aardbeienexpo, een keer als CVP-volksvertegenwoordiger en twee keer als eerste minister (1978 en 1982).

Monument

Om in de toekomst "Die Soete Beese" een blijvend aandenken te bezorgen werd door de organisatoren een beroep gedaan op de lokale kunstenaars om een beeld te ontwerpen dat moet herinneren aan 25 jaar aardbeienfeesten. De keuze viel op het werk van de Landegemse keramiste Marie-Louise De Buck. Het keramisch kunstwerk werd neergezet op het pleintje aan de kruising van de Vosselarestraat en de Veldbloemlaan. Het Landegems bedrijf Aquavia en het gemeentebestuur zorgden voor de uitbouw van het geheel.

(met dank aan André Bollaert voor deze bijdrage)

Soete Beese Lied

Die Soete Beese van Landegem (1967)

Tekst: Guido Schaeck (Landegem)
Muziek: Adolf De Clercq (Gent)

Kom, laat ons vieren,
Te Landegem.
Kom, laat ons zingen,
Van Landegem.
Geen enkel dorpje,
dat U gelijkt.
Waar witte gevel,
in boomgaard prijkt.
Een open kouter in volle zon,
De rijke bulken. Een besenbron.

Refrein:

Die Soete Beese van Landegem
Die Soete Beese met luider stem
Ze is nog zoeter te Landegem
Dit jaar nog zoeter te Landegem

Hier woond'eens Lando
Hij leefd'en sliep.
Hij kuste meisjes,
in het geniep.
Drie koutermolens
hebben gestaan.
Doorm storm en ontij,
reeds lang vergaan.
Maar wat hier eeuwig blijven zal,
het ligt aan ons 't hart "Het Beselbal".

De Soete Beesetochten

De Soete Beesetochten zijn een organisatie van de vzw Wandelclub Buitenbeentjes die aangesloten is bij de Vlaamse wandel- en joggingliga. De tochten, over diverse afstanden, worden georganiseerd op de tweede zondag van juni en zijn de laatste jaren de voorbode geworden van de aardbeifeesten.

De Soete Beesetochten zijn beschermde wandelingen. Dat wil zeggen dat geen enkele andere wandelclub aangesloten bij de liga op de dag van de organisatie een andere wandeltocht mag inrichten.

De laatste jaren is deze wandeltocht uitgegroeid tot een van de 10 grootste wandeltochten in Oost-Vlaanderen.

De wandeltochten werden in 1983 georganiseerd en konden vooral bogen op deelnemers uit de eigen gemeente. Dit veranderde snel en al spoedig werden 1000 deelnemers en meer geteld. De Soete Beesetochten tellen de laatste jaren rond de 2800 wandelaars, waaronder deelnemers uit Nederland, Duitsland en Zwitserland.

Het Soete Beese Schaakfestival

Inspelend op de activiteiten rond de aardbeiententoonstelling organiseerde de Landegemse schaakclub "De Vrijschaker" in 1972 zijn eerste Soete Beese Schaakfestival.

Het is een tornooi met een onbeperkt aantal ploegen van vier spelers per team. Het tornooi wordt steeds gehouden de zaterdag na de aardbeiententoonstelling. Het schaakfestival wint steeds meer aan belangstelling. Naast geldprijzen voor de winnaars worden aan de deelnemers aardbeien overhandigd.