5.
Breuken en ontwrichtingen:
Zowel bij
breuken als bij ontwrichtingen wordt de normale samenhang van het skelet
doorbroken.
Breuken en ontwrichtingen gaan in min of meerdere mate gepaard met
beschadiging van de omliggende spieren, van zenuwen, bloedvaten,
gewrichtskapsel en gewrichtsbanden en van de huid.
Breuken:
Een breuk is het geheel of gedeeltelijk breken van een bot.
Indien het lidmaat ter hoogte van de breuk een wonde vertoont, spreken we van
een open breuk, zelfs indien het gebroken bot niet meer zichtbaar is.
Gevolg: pijn, zwelling,bloeding, abnormale stand van het lidmaat, zichtbare botfragmenten bij een open breuk, verminderde bruikbaarheid van het lidmaat.
Breuken
kunnen ontstaan:
 |
Door direct inwerkend geweld op een bot (een slag of stoot, een val). |
|
Door indirect geweld (een val waarbij iemand op de hielen terechtkomt, kan een wervelbreuk tot gevolg hebben). |
|
Door overbelasting van een bot (een brutale, onverwachte beweging). |
|
Als gevolg van diverse aandoeningen (beenderontkalking bij bejaarden, een beendergezwel…). |
Ontwrichtingen:
Bij een ontwrichting worden twee botuiteinden die samenkomen in een gewricht,
ten opzichte van mekaar verschoven. Hierdoor wordt het gewrichtskapsel
beschadigd en de gewrichtsbanden gescheurd, en vertoont het gewricht een
vervormde, dwangmatige stand.
Soms is er ook een wonde. In dat geval spreken we van een open ontwrichting.
Gevolg: pijn, zwelling, bloeding, abnormale stand van het gewricht, verminderde bruikbaarheid van het lidmaat.
Ontwrichtingen
kunnen ontstaan:
|
Door direct geweld van buiten uit (een slag of stoot, een val). |
|
Door een inwerkende kracht van binnenuit (verdraaiing van het lidmaat). |
Gevaren
van breuken en ontwrichtingen:
Indien het gebroken of ontwrichte lidmaat op een ondeskundige wijze wordt bewogen, dan wordt de beschadiging van de omliggende weefsels onnodig vergroot en kunnen ook de breuk of de ontwrichting zelf erger worden. Trek nooit een ontwrichting terug in haar plooi, maar laat dit over aan gespecialiseerde hulp.
